Klasik MŘzik Notlarř   Klasik MŘzik   Besteciler  Eserler  Solistler  Hakkřnda  Ţleti■im
 
 
 Eser, Besteci, Solist Aratřn:
 

 




Klasik Notlarř Twitter Hesabř

Gustav Mahler

Besteci Tanřtřmř

Gustav Mahler

7 Temmuz 1860 Bohemya do─čumlu Avusturyal─▒ dahi besteci ve orkestra ┼čefi Gustav Mahler, on senfonisi ve romantizmin farkl─▒ bir├žok t├╝r├╝n├╝ bir araya getiren orkestra e┼člikli ┼čark─▒lar─▒yla ├╝nl├╝d├╝r.

18 May─▒s 1911'de Viyana'da ├Âl├╝m├╝nden sonra m├╝zi─či 50 y─▒l g├Ârmezlikten gelinmi┼č, ancak ard─▒ndan 20. y├╝zy─▒l bestecilik tekniklerinin ├Ânc├╝lerinden biri oldu─ču Arnold Schoenberg, Dmitri ┼×ostakovi├ž ve Benjamin Britten gibi bestecileri etkiledi─či kabul edilmi┼čtir.

Mahler'in m├╝zik dehas─▒ ├žok erken ya┼člarda dikkati ├žekti. D├Ârt ya┼č─▒ndayken y├Âredeki k─▒┼čladaki askeri m├╝zi─čin ve k├Âyl├╝lerin ├žal─▒┼č─▒rken s├Âyledikleri ├çek halk ┼čark─▒lar─▒ndan etkilendi. Hem akordeon hem piyanoyla bu ┼čark─▒lar─▒ ├žal─▒yor, bir yandan da kendi bestelerini yap─▒yordu.

Do─čadaki seslerin yan─▒ s─▒ra, askeri m├╝zik ve halk m├╝zi─či onun olgunluk ├ža─č─▒n─▒n ba┼čl─▒ca esin kaynaklar─▒ oldu. Piyanist olarak ilk kez Jihlava'da izleyicilerin kar┼č─▒s─▒na ├ž─▒kt─▒. On ya┼č─▒nda m├╝zikte ula┼čt─▒─č─▒ seviye, onun Viyana Devlet Konservatuvar─▒'na kabul edilmesini sa─člad─▒.

├çe┼čitli piyano ve kompozisyon ├Âd├╝lleri kazand─▒ktan ve okulunu bitirdikten sonra, bir yandan kendini besteci olarak kabul ettirmeye, bir yandan da m├╝zik dersleri vererek ge├žimini sa─člamaya ├žal─▒┼čt─▒. ─░lk ├Ânemli yap─▒t─▒ olan Das Klagende Lied (Yak─▒nma ┼×ark─▒s─▒) adl─▒ kantat─▒ ile konservatuvar─▒n koydu─ču Beethoven Kompozisyon ├ľd├╝l├╝'n├╝ kazanamad─▒ ve beste yapmay─▒ uzun yaz tatillerine b─▒rakt─▒. Ard─▒ndan kendisine daha g├╝venli bir ge├žim sa─člama amac─▒yla orkestra ┼čefli─čine y├Âneldi.


Bundan sonraki 17 y─▒l boyunca ┼čeflikte ad─▒m ad─▒m y├╝kseldi. AvusturyaÔÇÖda y├Ânetti─či m├╝zikal Farslar─▒n ard─▒ndan Budape┼čte ve Hamburg gibi ├Ânemli operalarda ├žal─▒┼čt─▒ ve nihayet 37 ya┼č─▒ndayken, Viyana Sanat Operas─▒'n─▒n sanat y├Ânetmenli─čine getirildi. ┼×ef olarak yayg─▒n ├╝n├╝ne kar┼č─▒l─▒k, bestecili─činin ilk y─▒llar─▒nda m├╝zik izleyicilerinin anlay─▒┼čs─▒zl─▒─č─▒yla kar┼č─▒ kar┼č─▒ya kald─▒. bu, onun moralini bozsa da Mahler'i y─▒ld─▒rmad─▒.

Mahler, ┼čef olarak daha ├žok geleneksel operalar ile ilgilenmeyi tercih etti. Bu nedenle olgunluk d├Ânemindeki t├╝m eserlerinin senfonik olmas─▒ insana ┼ča┼č─▒rt─▒c─▒ gelebilir. Bununla birlikte Mahler'in m├╝zikteki tek amac─▒ kendi ya┼čam hik├óyesini yazmakt─▒. Biraz da Wagner ile LisztÔÇÖden etkilenerek, ki┼čisel d├╝nya g├Âr├╝┼č├╝n├╝ m├╝zikle ifade etmeye ├žal─▒┼čt─▒. Bu i┼č i├žin ise, i├žerdi─či lirizm sebebiyle ┼čark─▒ Wagner ve Liszt'in yakla┼č─▒m─▒n─▒n yard─▒m─▒yla i├žerdi─či ├Âznel anlat─▒m g├╝c├╝yle senfoni, h├╝z├╝nl├╝k bir atmosfer yaratan operadan daha uygun iki ara├žt─▒.


Mahler, bestecilik hayat─▒n─▒ olu┼čturan ├╝├ž d├Ânemin her birinde birer senfoni ├╝├žlemesi ├╝retti. ─░lk d├Âneminin ├╝├ž senfonisi de planl─▒ m├╝zik ├Ârnekleriydi.

Mahler, o d├Ânemdeki geleneksel d├Ârt b├Âl├╝ml├╝ senfonilerden daha fazla b├Âl├╝m i├žeren senfoniler bestelemek i├žin Beethoven'in Pastoral Senfonisi ile Berlioz'un Symphonie Fantastique'ini ├Ârnek ald─▒. Yap─▒t─▒n s├╝resini uzatmakta, m├╝zi─čindeki orkestral kaynaklar─▒ geli┼čtirmekte ve engellenmemi┼č duygular─▒ ifade etmekte Wagner'in m├╝zikli dramlar─▒n─▒, solocular─▒n ve koronun seslendirdi─či s├Âzl├╝ metinleri aktarmakta ise Beethoven'in Koral senfonisinden esinlendi.

Daha ├Ânceki eserlerini (├Ârn. Des Knaben WunderhornÔÇÖdan yapt─▒─č─▒ ┼čark─▒ besteleri) kullanarak yeni par├žalar ├╝retirken, Schubert'in baz─▒ oda m├╝zi─či yap─▒tlar─▒ndan da esinlendi Mahler, b├╝t├╝n bunlar─▒, gerilimli ve i┼členmi┼č ├╝slubuyla, ola─čan├╝st├╝ canl─▒ orkestra d├╝zenlemesiyle ve pop├╝ler m├╝zi─či alayc─▒ bir ┼čekilde kullanmas─▒yla birle┼čtirerek, kendi yarat─▒c─▒ ki┼čili─čini ve senfonik egemenli─čini de yans─▒tan, daha ├Ânce e┼či g├Âr├╝lmemi┼č ├Âl├ž├╝de z─▒tl─▒klar i├žeren ├╝├ž senfoni yaratt─▒. Bunlardan salt orkestral Re Maj├Âr Senfonisi (Titan) kendi ya┼čam├Âyk├╝s├╝nden izler ta┼č─▒r.

Sergiledi─či ya┼čama sevinci, ├Âz├╝nde bir halk m├╝zi─či parodisi olan Callot tarz─▒nda cenaze mar┼č─▒ ba┼čl─▒kl─▒ b├Âl├╝mde ├Âl├╝m saplant─▒s─▒yla bulutlan─▒r, bu da yerini parlak bir final i├žinde, huzura b─▒rak─▒r.

Be┼č b├Âl├╝ml├╝ ikinci senfoni (├ľl├╝mden Sonra Dirili┼č) gene ├Âl├╝m saplant─▒s─▒yla ba┼člar ve Hristyanlar─▒n ├Âl├╝ms├╝zl├╝k inanc─▒n─▒ hissettirerek zirveye ula┼č─▒r. Bu Son Yarg─▒y─▒ canland─▒ran g├Ârkemli finaldir ve Alman yazar Friedrich Klopstock'un "├ľl├╝mden Sonra Dirili┼č" adl─▒ kasidesinden solo ve koro i├žin d├╝zenlenmi┼č bir m├╝zikle biter.

Daha uzun bir yap─▒t olan Re Maj├Âr ├ť├ž├╝nc├╝ Senfoni'de (Bir Yaz sabah─▒ R├╝yas─▒) alt─▒ b├Âl├╝m i├žinde, cans─▒z do─čadan insan bilincine ve kurtar─▒c─▒ tanr─▒ sevgisine kadar uzanan b├╝y├╝k bir varl─▒k zinciri Dionysios├žu bak─▒┼čla dinleyiciye sunar.

Mahler, ├Âzellikle nadir bestelerinin y├╝zde doksan─▒n─▒ bak─▒r ├╝flemelilerle yapm─▒┼čt─▒. Trombon'a ├Ânem veren Mahler k─▒sa bir s├╝re trombon da ├žalm─▒┼čt─▒r.


Viyana Devlet Operas─▒n─▒n (ve bir s├╝re Viyana Filarmoni Orkestras─▒n─▒n) konserlerinin y├Âneticisi olarak Mahler, o g├╝ne dek e┼či g├Âr├╝lmemi┼č bir yorum ve ├žal─▒┼č d├╝zeyine ula┼čt─▒. Orta d├Âneminin yap─▒tlar─▒n─▒n ├žo─ču, Mahler'in daha sonraki olgunluk d├Âneminin ate┼čli dinamizmini yans─▒t─▒r.

Bu ├žer├ževenin d─▒┼č─▒nda kalan tek yap─▒t─▒, daha ├žok ilk d├Âneminin ├╝r├╝n├╝ say─▒labilecek D├Ârd├╝nc├╝ Senfonisidir. Alt─▒ b├Âl├╝ml├╝ olarak tasarlanm─▒┼č bu senfoninin finali soprano ses i├žin bir Wunderhorn ┼čark─▒s─▒ndan olu┼čur. Basit h─▒ristyan k├Âyl├╝lerinin kafas─▒ndaki cennet kavram─▒n─▒ hat─▒rlatan bu b├Âl├╝m ├Ânce ├╝├ž├╝nc├╝ senfoninin bir b├Âl├╝m├╝ olarak tasarlanm─▒┼čt─▒r.

Be┼činci senfoni belirlenmi┼č bir programa ve koroya yer vermemesi, normal orkestral bir senfoniye daha yak─▒n olmas─▒ bak─▒m─▒ndan Mahler'in orta d├Ânemdeki ├╝├žlemesi Be┼činci, Alt─▒nc─▒ ve Yedinci senfonileri haber vermektedir. Bunlar salt orkestral senfoniler, programa hi├ž yer vermeyen yap─▒tlard─▒r. B├Âyle olmas─▒na ra─čmen her biri sonunda ├ž├Âz├╝me ula┼čan tinsel bir ├žal─▒┼čmay─▒ dile getirir.

─░kisi de be┼č b├Âl├╝ml├╝ olan Be┼činci ve Yedinci senfoniler karanl─▒ktan ayd─▒nl─▒─ča do─čru ilerler. ama bu ├Âb├╝r d├╝nyadan yans─▒yan bir ayd─▒nl─▒k de─čil,olanaca canl─▒l─▒─č─▒yla ya┼čam─▒n yery├╝z├╝ndeki kendi ─▒┼č─▒─č─▒d─▒r. Bu iki senfoninin aras─▒nda, Mahler'in "Trajik Senfoni" olarak and─▒─č─▒, La Min├Âr alt─▒nc─▒ senfoni bulunur.

Alt─▒nc─▒ Senfoni karanl─▒ktan zorlukla s─▒yr─▒lsa da, gecenin karanl─▒─č─▒na tekrar geri d├Âner. Bu ├╝├žlemeden sonra Mahler ┼čark─▒lar─▒n─▒ senfonilerinde kullanmaktan vazge├žti. Bununla beraber senfonilerinde, Kindetotenlieder denen ├žocuklar i├žin ├Âl├╝m ┼čark─▒s─▒ anlam─▒na gelen ┼čark─▒lar─▒ kulland─▒.

Sekiz solo ses ve, ├žift koro ve orkestra i├žin an─▒tsal Mi Bemol Maj├Âr Sekizinci Senfonisini besteledi. Bu yap─▒t ├žal─▒nmas─▒ i├žin ├žok alet gerektirmesi nedeniyle "Binler Senfonisi"olarak da bilinir. ├çal─▒nmas─▒ i├žin ├žok alet gerektirmesinin yan─▒ s─▒ra ├žok say─▒da insan sesine gerek duyuldu─ču i├žin "Binler Senfonisi" ad─▒n─▒ alm─▒┼čt─▒r.

Mahler'in ilk d├Ânemindeki yayg─▒n metafizik e─čilimlerine bir d├Ân├╝┼č say─▒ld─▒─č─▒ i├žin ayr─▒ bir yeri olan bu senfonide bu e─čilimlerin daha da artt─▒─č─▒ g├Âzlenir. Binler Senfonisi ayr─▒ca ba┼čta sona korolu ve orkestral olan ilk senfonidir. Yap─▒ta insan ├Âzlemlerinin g├Ârkemli bir bildirisi g├Âz├╝yle bak─▒labilece─či gibi, hem dinsel, hem h├╝manist g├Âr├╝┼č a├ž─▒lar─▒ndan ayd─▒nl─▒─ča eri┼čme u─črunda bir hayk─▒r─▒┼č olarak yorumlanabilir.

─░lk b├Âl├╝m├╝nde kullan─▒lan ezgi, Pentekostes ayinlerinde okunan "Veni Creator Spiritus" ilahisinin bestesidir. Geleneksel senfoninin ├╝├ž b├Âl├╝ml├╝ t├╝r├╝ne kar┼č─▒l─▒k gelen ikinci b├Âl├╝m├╝n s├Âzleri Goethe'nin Faust'unun biti┼č sahnesinden al─▒nm─▒┼čt─▒r. Bu eser Mahler'in olgunluk d├Âneminin zirvesini olu┼čturur.


├ça─čda┼č m├╝zik ele┼čtirmenleri, Mahler'in, m├╝zikteki de─či┼čim d├Ânemini g├╝├žl├╝ bir ┼čekilde etkiledi─čine dikkat ├žeker. Yap─▒tlar─▒, 20. y├╝zy─▒lda kullan─▒lan k├Âkl├╝ y├Ântemlerin habercisi niteli─čindedir.

Bu y├Ântemler aras─▒nda, ilerleyici tonalite, tonalitenin ├ž├Âz├╝l├╝m├╝, b├╝y├╝k orkestra gruplar─▒nda solo ├žalg─▒ gruplar─▒ i├žin i├ž i├že melodiler ├╝zerine kurulmu┼č kontrapuntal bir yap─▒y─▒ ye─čleyerek orkestran─▒n t├╝m├╝n├╝n ├╝retti─či armoniden kopu┼č, temalar─▒ tekrarlamak yerine temay─▒ s├╝rekli de─či┼čtirme, pop├╝ler ├╝sluplardan ve g├╝nl├╝k ya┼čamdaki seslerden alayc─▒ al─▒nt─▒lar yapma ve Liszt'in ├ževrimsel bi├žiminden ustal─▒kla yararlanan teknikleri senfonide bi├žim y├Ân├╝nden yeni bir birlik sa─člama say─▒labilir.

Sanat─▒n─▒ ki┼čisel i├žeri─čini ise en ├žok ├ža─č─▒n─▒n hak ve ├Âzg├╝rl├╝klerden yoksun insan─▒n─▒ tinsel ├žalkant─▒s─▒n─▒ ba┼čka herhangi bir besteciden ├žok daha fazla ya┼čam─▒┼č olmas─▒ etkileni┼č, bu da onun ki┼čili─či ile m├╝zi─čini ├Âzde┼čle┼čtirmi┼čtir.
─░lginizi ├žekecek, ├Âneririm:
Wolfgang Amadeus Mozart, Senfoni No. 40 KV 550 Sol min├Âr


Takip edilmekten korkmuyoruz!.. Takip i├žin t─▒klay─▒n: twitter.com/klasiknotlari



─░lgili Yaz─▒lar


ăa­da■ř 19.-20. YŘzyřl Bestecilerinden Bazřlarř



Referans bilgisi: "Gustav Mahler", 2011 , Klasik Notlarř sitesi, http://www.klasiknotlari.com/tr/280/Gustav_Mahler.html


 Bu sayfay─▒ Facebook'ta payla┼č─▒n.

 Bu sayfay─▒ Twitter'da payla┼č─▒n.


Klasik Notlar─▒ Sitesi klasik m├╝zikte kim kimdir, hangi d├Ânem bestecilerinin eserleri nelerdir, hangi solistler ne virt├╝├Âz├╝d├╝r, kaliteli m├╝zik nedir ne de─čildir... Konserlerde hangi abiye giysiler giyilir, alt─▒n elmas nas─▒l m├╝cevherli tak─▒lar tak─▒l─▒r!... Bestecilerin hayatlar─▒ nas─▒ld─▒r, besteleri ne zaman yaz─▒lm─▒┼č, nas─▒l ve neler ifade etmektedir, neden, niye, ni├žin gibi sorular i├žin bir kaynak olma amac─▒ndad─▒r.


ăYDD


Klasik MŘzik Notlarř
Mobil Kullanřm Ţpušlarř

  ┬ę 2009-2021 Klasik Notlar─▒ | Klasik M├╝zik Sitesi | www.klasiknotlari.com